DisLike

0
Aylık Diplomatia (Diplomasi) dergisi Kasım 2009 İlias Dalumis’in haber-yorumu;

“En büyük savaş gemilerinden, firkateynlerden başlıyoruz. Firkateyn Komutanlığı toplam 14 gemiye sahip. Bu gemilerin 10 tanesi, Elli F450, Limnos F451, Adrias F459, Egeon F460, Navarinon F461, Kunturiotis F462, Bubulina F463, Kanaris F464, Themistoklis F465 ve Nikiforos Fokas F466 gemileri "S" tipi firkateynler. Bunlardan ilk altısı modernleştirme programından
geçirildi. Yıl sonunda Egeon F460 firkateyninin teslim edilmesiyle programın tamamlanması bekleniyor. Orta Yaş Modernleşmesi diyemeyeceğimiz -çünkü biraz geç yapıldı yani gemiler orta yaşlarını geçtikten sonar yapıldı- bu modernleştirme programıyla bu gemilerin savaş becerilerini koruması sağlandı. Ne zamana kadar? Operasyon hayatlarının sonuna kadar. Diğer bir deyişle bu gemilerin 2016 yılına kadar değiştirilmiş olması lazım.

Diğer dört gemi, Hydra F452, Spetsay F453, Psara F454 ve Salamis F455 gemileri ise MEKO 200HN tipi firkateynler. Hydra F452 firkateyni 17 yaşında, Skaramanga tersanelerinde inşa edilmiş olan diğerleri ise 13 ve 11 yaşında yani ilk firkateyn de Orta Yaş Modernleşme Programına girmek için uç noktadayken diğerleri de başka Deniz Kuvvetlerine ait olsalardı, bu dönemde böyle bir programa çoktan girmiş olurlardı.

Deniz Kuvvetlerinin bu dört MEKO 200HN için, 2006-2011 Orta Vadeli Kalkınma ve Modernleşme Programından bütçesi 206 milyon avro olan bir Orta Yaş Modernleşme programı hazır. Anlaşılacağı gibi önemli ve acilen yapılması gereken bir program. Bundan dolayı, her sene yapılan güncelleştirmelerde 2006-2011 Orta Vadeli Kalkınma ve Modernleşme Programında MEKO 200HN firkateynlerinin Orta Yaş Modernleşme Programının üst sıralarda olmasına kesin gözüyle bakılıyor.

Türkiye şu an 17 firkateyne sahip. Bunlardan dördü MEKO 200 TN I tipi (Yavuz F420, Turgut Reis F241, Fatih F242 ve Yıldırım F243), ikisi MEKO 200TN IIA tipi (Barbaros F244 ve Oruc Reis F245) iki tanesi MEKO 200TN IIB (Salih Reis F246 ve Kemal Reis F247) tipi 8 tanesi de Oliver Hazard Perry tipi (Gaziantep F490, Giresun F491, Gemlik F492, Gelibolu F493, Gökçeada F493, Gökova F496 ve Göksu F497). Son olarak bir tanede Knox tipi firkateyn var (Zafer F253).

Son firkateyn 36 yaşında ve özel eğitim için kullanılıyor. Türk MEKO tipi firkateynlerden 20-22 yaşında olan ilk dördü şimdilik bir modernleşme programına girmiş değil ve gelecekte de girmeleri beklenmiyor. Bunun aksine diğer dördünün Orta Yaş Modernleşme Programından geçeceği biliniyor. Özde ESSM mermileri kullanma yeteneğine sahip olacaklar. Yunan MEKO firkateynlerinin bu özelliği zaten var.

Oliver Hazard Perry tipi 8 firkateynin ESSM mermileri kullanma yeteneğine sahip olmaları için modernleştirme programından geçecekler. Ancak burada en önemli şey ise Türklerin bu firkateynlere savaş sistemi GENESIS'i yerleştirme niyetleri olması. Türklerin çok gurur duydukları Türk kökenli bir sistemdir. Bu, GENESIS'in üreticilerinin reklamını yaptığı yeteneklere sahip olduğu anlamına gelmiyor. Tabi ki Oliver Hazard tipi firkateynlerinin uçak gemilerinin kavalyesi olmaktan çıkacağı anlamına da gelmiyor. Eğer özerk savaş operasyonları yapma imkânları olsaydı, ABD Deniz Kuvvetleri bunları tutardı. Ancak bunun aksine kısa zamanda bu firkateynleri Arleigh Burke'ler ile değiştirdi.

-Yeni Firkateynler-

MILGEM'lerden söz ediyoruz. Türklerin Ege ve Doğu Akdeniz'de hâkimiyet sağlama amaçlarını açık bir şekilde ortaya koyan ihtiraslı bir program. Programda toplam 12gemi var. Bunlardan 8 tanesi 2000 ton deplasmanına sahip ve "Ada" sınıfını oluşturacak olan korvetler, diğer dördü de daha büyük ve F-100 sınıfından olacak. Bu gemilerin inşasından kazanacakları deneyimle 2020'den önce TF-2000 programı firkateynlerinin inşasına başlayacaklarına inanıyorlar. 13 ay önce denize indirilen ilk MILGEM, Heybeliada F511 korvetinin, 2011 yılında Türk Deniz kuvvetlerine katılması bekleniyor. 3 inçlik topu, 2 tane 20mm, Harpoon mermileri, RAM, torpilleri ve S-70-B2 Seahawk helikopteri olacak. Savaş sistemi GENESİS olacak ve hızı 29 knottan fazla olacak. Aksine Yunanistan henüz temmuz ayında 6 FREMM firkateyninin inşası için Fransa ile
temaslara başladı. Deniz Kuvvetleri 2015 yılına kadar firkateynlerin 16 olmasını istediğini net bir şekilde ifade etti. Bunun olması için iki şey gerekiyor: Yeni Güçler Yapılanması'nın onaylanması ve inşası yapılacak firkateyn sayısının artırılması. Bu ikisinin de olacağını umut ediyoruz.

-Denizaltılar-

Denizaltı Komutanlığının gücünde şu an 209/1100/Neptune I tipi 4 denizaltı var. Bu denizaltılar şunlardır: Glafkos S110, Nirevs S111, Triton S112, Protefs S113. Bilindiği gibi hepsi 1991-2000 yılları arasındaki Neptune I programıyla modernleştirildi. Ayrıca 209/1200 tipi, Posidon S116, Amfitriti S117 ve Pontos S119, denizaltıları da var. Bu denizaltılar eski oldukları için Neptune II programıyla modernleştirilmeyecek. Son olarak da 2004-2009 yılları arasında Neptune II programıyla modernleştirilen Okeanos S118 denizaltısı var. Şu an körfezde test ediliyor, bu testler tamamlandıktan sonra denize açılarak test edilecek.

Modernleştirilmeyecek olan Amfitritis S117 ve Pontos S119 denizaltılarının yerine 104 milyon avro ödenerek 209/1400/AIP tipi 2 denizaltı inşa edilmesi anlaşması var. Ancak, Papanikolis S120 denizaltısının teslim edilmesinde çıkan problemler, sözleşmenin iptal edilmesi ve ThysenKrupp'un Yunanistan'dan ayrıldığını açıklaması durumu iyice karıştırdı.

Bu makale yazılana kadar henüz hükûmet anlaşmazlıkları gidermek için çabalarını sürdürüyordu. Eğer sorunlar çözülürse, Papanikolis S120 teslim alınmayacak ancak önümüzdeki 2 sene içinde diğerleri (Pipinos S121, Matrozos S120 ve Katsonis S123) teslim alınacak. Eğer bu gerçekleşmezse Yunanistan denizaltı konusunda Türkiye'den bir hayli geri kalmış olacak.

Şu an Türkiye'nin 209/1200 tipi altı denizatlısı (Atılay S347, Saldıray S348, Batıray S349, Yıldıray S350, Doğanay S351 ve Dolunay S352 ) var. 20 ila 33 yaş arasında olan ve modernleşme programına alınmayan bu denizaltılar önümüzdeki 2 yıl içinde kızağa çekilmeye başlanacak. Ayrıca 209/1400 T1 tipi (Preveze S353, Sakarya S354, 18 Mart S355 ve Anafartalar S356) denizatlıları da var. Yaşları 10 ila 15 arasında olsa da bu denizaltılarda da bir modernleştirme yapılmış değil. Diğer dört 209/14500 T2 tipi (Gür S357,

Çanakkale S358, Burak Reis S359 ve Birinci İnönü S360) denizaltı ise 2 ila 6 yaşındalar ve tamamıyla modernler. Son dönemde, Türkiye'de inşa edilmek üzere 214 tipi altı denizaltı siparişi bildirildi. Bu veri, Yunanistan Skaramanga tersanelerinde olumsuz gelişme olursa Türkiye'ye denizaltı alanında üstünlük sağlamış olacak.

-Füzeatar Hücumbotlar-

Yunanistan füzeatar hücumbotlar donanması tehlikeli bir şekilde yaşlanmaya başladı. Combattante III tipi, Lakos P20, Blessas P21, Mikonios P22 ve Trupakis P23 hücumbotları için bir modernleştirme programı başlamış ancak bazı kaçınabileceğimiz nedenlerden dolayı gecikmeler var. Combattante IIIa tipi, Kavaludis P24, Deyannis P26, Ksenos P27, Simitzopulos P28, Satrakis P29 hücumbotları için modernleştirme programı olmadığından 2015 yılından sonra kızağa çekilmeye başlanacaklar. Tabii, bunlarda önce eski Alman Klasse 148 tipi, Votsis P72, Pezopulos P73, Vlahavas P74, Maridakis P75, Turnas P76 ve Sakipis P77 hücumbotları kızağa çekilecek. Super Vita tipi üç hücumbotu, Hücumbot Komutanlığının tepe noktasını oluşturuyor. Russen P67, Daniolos P68 ve Kristallidis P69 hücumbotları boylarına göre daha büyük becerileri olan modern gemilerdir. Exocet MM60 Block 3 mermilerinin katılmasıyla bu gemilerin yeteneklerinin artması bekleniyor. 2010 yılı başlarına kadar Super Vita tipi ve Grigoropulos P70 ve Ritsos P71 ismini alacak olan iki hücumbotunun -büyük gecikmelerden sonra- hizmete başlaması bekleniyor. Sipariş edilmiş diğer iki hücumbotunun teslimatı ise 2012-2013 yıllarında programlanmış.

Türkiye'de yaygın mermi tipi kullanan hücumbotu tipleri karışımı olduğunu söylersek yalan olmaz. En yenileri yaşları 1 ila 3 arası olan Kılıç II tipi 8 gemi. Yani hepsi modern. Aynı şekilde yaşları 9 ila 11 olan üç Kılıç I gemileri de modern. Bunları iki Yıldız, dört Rüzgâr ve dört Doğan takip ediyor. Hepsi Harpoon mermileri taşıyor. Kartal tipi sekiz gemi ise bir istisna. Bu gemiler iki Penguin mermisi taşıyan Alman Jaguar hücumbotlarından oluşuyor.

-Karakol Gemileri ve Devriye Gemileri-

Yunanistan'da devriye gemileri tipi karışımı var. 47 yaşında olan Thetis veya Klasse 420 tipi Doksa P63 ve Eleftherotipia P64 adında iki devriye gemisi var. 40 yaşını doldurmuş Amerikan Asheville tipi Tolmi P229 ve Ormi P230 ismini taşıyan gemiler de var. Hepsi Yunan yapımı olan diğer gemiler, Osprey 55 tipi Armatolos P18 ve Navmaxos P19 gemileri ve HSY 56 tipi Kasos P57 ve Polemistis P61 gemilerinin bazı cihazlarının modernleştirmesi gerekse de çok iyi durumdalar. Tabii ki herkes yeni HSY 56a devriye gemilerinden yani Mahitis P266, Nikiforos P267, Aittitos P268 ve Krateos P269 gemilerinden çok memnun. Eğer bu gemilerin denizaltı yetenekleri de olsaydı herkes daha da memnun olacaktı.

Türklerin tam anlamıyla karakol gemileri yok ancak eski Fransız D'Estienne d'Orves korvetleri var.
Denizaltılara karşı yetenekleri olan 31–33 yaşlarında olan bu gemilerin en önemli özelliği iki Exocet MM38 mermileri taşımasıdır.

Küçük devriye gemilerinde ise eski Tjeld tipi hücumbotları olan eski ahşap gemilerle yani
Andromeda P196, Kiknos P198, Pigasos P199 Toksotis P228 ve Esterel tipi Antoniou P286 ve Stamos P287 gemilerini kullanıyoruz. Özel savaş yetenekleri olmayan bu gemiler devriye görevi için kullanılıyor. Sahil Güvenlik görevini yerine getirmekte zorlandığı için kullanılıyorlar.

Türk tarafında da durum daha iyi değil. Sadece devriye gemileri çok daha fazla; 35'ten fazla gemileri var. Ancak durumu değiştirecek olan ihtiraslı inşa programları başlatmışlar.

-Amfibik Operasyon Gemileri-

Amfibik Kuvvetler Komutanlığına "İason" tipi çıkarma gemisi dâhil: Hios L173, Samos L174, İkaria L175, Lesvos L176 ve Rodos L177. Devamlı olarak tamamıyla askerî olmayan operasyonlarda da kullanıldılar ve çok güvenilir gemi oldukları kanıtlandı. Aksine Zubr tipi Hızlı Taşıma Gemiler yani Kefallinia L180, İthaki L181, Zakinthos L183 ve Kerkira L182 gemileri ise çok hassas gemiler ve sadece özel durumlarda kullanılıyor.

Türk Deniz Kuvvetleri büyük çıkarma gemilerinde geride kalıyor. Çok yaşlı ve eskimiş olan Terrebone Parish tipi iki gemi ve Türk yapımı olan Osman Gazi ve iki Saruç Bey gemisi, Yunan gemilerine göre geride kalıyor. Ancak Türklerin iki önemli avantajı var: 65 çıkarma gemileri var (LCT, LCU vs.) ve tüm dünyada olduğu gibi Deniz Piyade Tugayı Deniz Kuvvetlerine bağlı.

Aksine bizde Deniz Piyade Tugayı orduya bağlı (Dünya özgünlüğü) ve Özel Güçlerin "mirastan men edilmiş" çocuğu durumunda çünkü bazen onlara bağlı bazen "Hafif Kara Kuvvetleri" sayılıyor.

Ayrıca çok "başlılığın" bir sonucu olarak, Amfibik Saldırı Taburu Deniz Kuvvetleri ile temas etmekten kaçınıyor ve sadece şişme botlarıyla ilgileniyorlar. "Megali İdea" planlarını destekleyen Türkler iki taşıma gemisinin, bir LPD'nin ve büyük sayıda küçük hızlı çıkarma gemisinin inşası için işlemlere başladı.

-Mayın Savaşı Gemileri-

Mayın Savaşı Komutanlığının 10 gemisi var. MSC294 tipi ve 38 ila 45 yaşları arasında olan 6 mayın tarama gemisi yani Alkion M211, Avra M214, Aidon M248, Kihli M241, Kissa M2424 ve Plias M240. Ayrıca yaşları 21-23 arasında olan ve görevlerini başarıyla yerine getiren Hunt tipi 2 mayın tarama gemisi Evropi M62 ve Kalisto M63 ve 15 yaşında olmalarına karşın büyük sorunları olan ve özde kullanılmayan Osprey tipi Evniki M61 ve Kalipso M64 gemileri de var. Diğer bir deyişle, büyük sorunumuz var.

Aksine Türkiye'nin bu alanda üstünlüğü tartışılamaz. MSC268/289 tipi beş gemiyi ve 4 Cove tipi 4 gemiyi çıkartırsak, diğer gemiler yani Fransız Circe tipi 5 gemi ve yepyeni 6 Alanya gemisi modern bir mayın savaşında başarıyla görev yapabilir.

-Donanmaya Petrol Taşıma Gemileri-

Burada küçük bir Yunan üstünlüğü olduğunu söyleyebiliriz. Promithefs A374 ve Lüneberg (Klasse 701) tipi Aksios A464 ve Aliakmon A470 gemileri şimdiki ihtiyaçları karşılıyor. Ancak iki eski Alman tipi gemi 40 yaşını geçti, bu yüzden bu gemilerin yerini alacak gemi arayışları başlamalı.

Türklerin yeni diyebileceğimiz iki petrol taşıma gemisi var. Ancak arzu ettikleri donanma için bunlar yeterli değil. Bilgilere göre önümüzdeki sene içince bir geminin daha inşasına başlanacak.

-Uçaklar ve Helikopterler-

Uçaklarda skor 1-6 Türkiye'nin lehine ve kısa zaman içinde 0-10 olacak. Bunun nedeni de sadece bir P-3B'ye sahip olmamız. Bu da pratikte uçmuyor (ayda bir saatlik uçuş operasyonel sayılamaz). Aksine Türkler altı CN-235MP'ye sahip, kısa zamanda da ATR-72ASW'lerin teslim alınması başlayacak. Yeni 5+1 Deniz İş Birliği Uçakları ile ilgili ihale geçen mayıs ayında iptal edilmişti.

Helikopterle gelince 1 SA.319B Alouette III, 8 Agusta-Bell AB.212 ASW, 8 S-70B–6 Aegean Hawk ve üç Sikorsky S-70B helikopterimiz var. Diğer bir deyişle durum idare edilebilir diyebiliriz. Tabi Yönetim kullanımı için 2 helikopter, denizaltılara karşı kullanılan üç helikopter ve üç eğitim helikopteri alınması planları var. Şimdilik bunlar planda kalıyor.

Diğer yandan Türk Deniz Kuvvetlerinde üç AB.204AS, üç AB.212EW, dokuz AB.212ASW ve sekiz S-70B helikopter var. Daha 7 helikopter de teslim alınacak. Son olarak da daha 17 S-70B sipariş edilecek. Burada da Türklerin üstünlük kazanmak istedikleri anlaşılıyor.SuperZheraSuperZhera